του Λευτέρη Αδαμίδη

Ο 67χρονος Τέρενς Ντέιβις αποτελεί μια εντελώς ξεχωριστή περίπτωση για τα βρετανικό σινεμά, έχοντας το δυσβάσταχτο προνόμιο να θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους δημιουργούς στη χώρα του και την ευκαιρία να σκηνοθετήσει, δυστυχώς, μόλις επτά ταινίες μεγάλου μήκους – όλες τους μία και μία και κάποιες, όπως το «Distant Voices, Still Lives», ανάμεσα στα αριστουργήματα του βρετανικού σινεμά – σε μια καριέρα που ξεπερνά τις τέσσερις δεκαετίες.

Το «Βαθύ Μπλε του Έρωτα», βασισμένο στο θρυλικό ομώνυμο θεατρικό του Τέρενς Ράτιγκαν («The Browning Version») και ήδη μεταφερμένο πρόχειρα στο σινεμά από τον Ανατόλ Λίτβακ (με πρωταγωνίστρια τη Βίβιαν Λι), υπήρξε ένα σχέδιο που προσπαθούσε να γυρίσει εδώ και χρόνια και που μόνο χάρη στην απρόσμενη επιτυχία του αυτοβιογραφικού ντοκιμαντέρ «Of Time and the City» για το αγαπημένο του Λίβερπουλ μπόρεσε να πραγματοποιήσει.

Μοιάζει άλλωστε και μόνο από μια απλή σύνοψη μια ιστορία γραμμένη για τον Ντέιβις: μια γυναίκα που ξεπερνά τον καθιερωμένο ρόλο της και την ασφάλεια για να κυνηγήσει το πάθος, μια καταραμένη σχέση καταδικασμένη από τον κοινωνικό περίγυρο και την ανδρική ανευθυνότητα, το κατεστραμμένο, φτωχό, Λονδίνο που προσπαθεί να επουλώσει τις πληγές του ως ιδανικό σκηνικό. Αυτό, όμως, που εντυπωσιάζει στη δική του εκδοχή είναι η απόλυτη αφαίρεση, η σχεδόν ολοκληρωτική απογύμνωση της ιστορίας από οτιδήποτε περιττό, ακόμη και σε επίπεδο διαλόγων, εξαφανίζοντας κάθε θεατρικό κατάλοιπο, με αποκορύφωμα την εκπληκτική χωρίς διαλόγους εισαγωγή.

Ο Ντέιβις, άλλωστε, έχει πάρει μεγάλες αποστάσεις και ελευθερίες από το πρωτότυπο, παίζει διαρκώς με το αγαπημένο του εργαλείο, το χρόνο, ξετυλίγοντας το χρονικό αυτού του ερωτικού τριγώνου μέσα σε ένα εικοσιτετράωρο με συνεχή flashback και μουσικούς αναχρονισμούς (ναι, όπως πάντα στις ταινίες του Ντέιβις, οι ήρωές του τραγουδούν, εδώ συγκλονιστικά το «You Belong to Me»), δίνοντας στην εκδοχή του μια εντελώς ανανεωτική, σύγχρονη ματιά. Μαζί, πάντα πρωταγωνιστές, ο τόπος και η ιστορική στιγμή με μια σχεδόν εξονυχιστική λεπτομέρεια στην ανασύσταση της εποχής, όχι τόσο σε επίπεδο καλλιτεχνικής διεύθυνσης όσο σε νοοτροπίες, χειρονομίες, χαρακτήρες και, βέβαια, στη γλώσσα. Μια ιστορία διαχρονική που, όμως, δε θα μπορούσε να συμβεί έτσι παρά μόνο σε αυτές τις συνθήκες.

Η ηρωίδα του, Χέστερ, ερμηνευμένη με απόλυτη ακρίβεια και εγκράτεια από τη Ρέιτσελ Βάις, παίρνει επάξια τη σκυτάλη από τη Λίλι Μπαρτ της Τζίλιαν Άντερσον του «The House of Mirth», τη Μέι Μόργκαν του «The Neon Bible» ή τη μητέρα του «The Long Day Closes», γυναίκες που παλεύουν με νύχια και δόντια για τον έρωτα, την ανεξαρτησία τους ή την αξιοπρέπειά τους μέσα σε έναν κόσμο ανδροκρατούμενο, όπου η φιλοδοξία και το χρήμα κινούν τα πάντα. Χαμηλότονο και όμως τόσο βαθιά συγκινητικό, «Το Βαθύ Μπλε του Έρωτα» μας θυμίζει με τον πιο αξέχαστο τρόπο ότι οι μεγάλοι έρωτες και τα πάθη δε σβήνουν με κρότο, αλλά βουβά, σε φτηνά κακοφωτισμένα δωμάτια πανσιόν. Οι γυναίκες του Ντέιβις, όμως, αληθινά μπροστά από την εποχή τους, συνεχίζουν να προχωρούν μόνες, αλλά ακάθεκτες. Συμμετείχε στο περσινό επίσημο διαγωνιστικό τμήμα του Σαν Σεμπαστιάν και αγνοήθηκε σκανδαλωδώς από τα μεγαλύτερα φεστιβάλ.