FreeCinema

Follow us

Τι είναι μια cult ταινία; Πόσο σκουπίδι μπορεί ή πρέπει να είναι; Από ποιον πλανήτη έρχεται και γιατί χρειάζεται να τη λατρέψεις; Μια στήλη που… εγκληματεί, για να σου δώσει τις καλύτερες απαντήσεις γύρω από κινηματογραφικά αξιοπερίεργα και τίτλους που αξίζει να μάθεις πως υπάρχουν. Αρκετά συχνότερα… για τους λάθος λόγους!

DIE ZÄRTLICHKEIT DER WÖLFE (1973)

  • ΕΙΔΟΣ: Θρίλερ Τρόμου
  • ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ: Ούλι Λόμελ
  • ΚΑΣΤ: Κουρτ Ράαμπ, Τζεφ Ρόντεν, Μάργκιτ Κάρστενσεν, Ίνγκριντ Κάβεν

Υπάρχουν ταινίες που έχουν ξεχαστεί από το χρόνο, επειδή τόλμησαν να αγγίξουν ένα θέμα με μια πιο (δι)αχρονική ματιά, καθιστώντας το έτσι αόριστα άβολο, απειλητικό κι επώδυνο. To «Die Zärtlichkeit der Wölfe» (1973) του Ούλι Λόμελ, σε παραγωγή του Ράινερ Βέρνερ Φασμπίντερ (o οποίος έχει έναν μικρό, αλλά χαρακτηριστικό ρόλο), είναι μία από αυτές. Αφηγείται τα έργα και τις ημέρες του Φριτς Χάαρμαν, ο οποίος έμεινε στην ιστορία ως «Ο Λυκάνθρωπος του Αννόβερο», κι έναν τέτοιο τίτλο δεν τον κέρδισε, φυσικά, για τα ανδραγαθήματα και τη φιλανθρωπική του δράση, αλλά επειδή το 1925 καταδικάστηκε σε θάνατο για τη δολοφονία 27 (επίσημος αριθμός, ο ίδιος είχε δηλώσει στην αστυνομία ότι ήταν πάνω από 40, αλλά δεν αποδείχτηκε ποτέ) αγοριών και εφήβων, τα οποία μαζί με το σύντροφό του ξεγελούσαν/ψώνιζαν από πάρκα και σταθμούς, τα έτρωγαν, αλλά και πουλούσαν το κρέας τους στην τοπική αγορά!

Η ταινία του Λόμελ δεν αποτελεί μια γραμμική βιογραφία που αναζητά τα αίτια για τη γέννηση του τέρατος. Μεταφέρει τη δράση στη μεταπολεμική Γερμανία της ενοχής και της ταπείνωσης κι επικεντρώνεται στην καθημερινή ζωή του Χάαρμαν. Δολοφόνος, αλλά και πληροφοριοδότης της αστυνομίας (γεγονός που του επιτρέπει να κινείται με άνεση νυχθημερόν), μικροαπατεώνας, κλέφτης και μαυραγορίτης, προσφέρει κρέας στη γειτονιά κι εξαγοράζει σιωπές και συνειδήσεις για όλους αυτούς τους νεαρούς που ανεβαίνουν στο διαμέρισμά του και, για κάποιο περίεργο λόγο, δε φεύγουν ποτέ. Κάποια στιγμή, όμως, ο κλοιός θα σφίξει, μια γειτόνισσα θα αρχίσει να υποπτεύεται και να μιλάει, ο σύντροφός του θα τον παρατήσει, το τέρας θα γίνει απρόσεκτο και θα πιαστεί.

Μεγάλα ατού της ταινίας η ελάχιστη γραφική βία, αφού δίνεται περισσότερη έμφαση στον εξπρεσιονιστικό τρόμο που προκαλεί η ίδια η πόλη και η περιρρέουσα ατμόσφαιρα, και η συνταρακτική ερμηνεία του Κουρτ Ράαμπ, ο οποίος είναι σχεδόν υποτονικός, με την απειλή και την τρυφερότητα να εναλλάσσονται ανεπαίσθητα στα παγωμένα του χαρακτηριστικά και τα μάτια του να γυαλίζουν από ζωή μόνο τις στιγμές που ενεδρεύει κι επιτίθεται στα θύματά του.

Αλλά μια ταινία για έναν gay, παιδόφιλο και κατά συρροή δολοφόνο εν έτει 1973, ο οποίος μάλιστα ενεργούσε αν όχι με τη συνενοχή, τουλάχιστον κάτω από τα στραβά μάτια του κοινωνικού του περιβάλλοντος, ίσως και της κρατικής εξουσίας, δεν ήταν δυνατό να έχει επιτυχία στην εποχή της, πόσω μάλλον όταν η μεταφορά στη μεταπολεμική Γερμανία οδηγούσε σε ευθείς παραλληλισμούς με το κατά πόσο η χώρα προστάτευε ακόμη τέτοια φίδια στον κόρφο της. Στο συγκλονιστικό φινάλε, ο μικρόκοσμος που άλλοτε τον θεωρούσε ήρωα τον ακολουθεί στη σχεδόν νεκρική πομπή στη φυλακή και στην αναπόφευκτη εκτέλεση. Η τρυφερότητα έχει φύγει δια παντός, οι λύκοι παραμένουν.

TRIVIA

  • Ο Λυκάνθρωπος του Αννόβερο δεν πρέπει να συγχέεται με το Βρικόλακα του Ντίσελντορφ (οι Γερμανοί της εποχής ήταν πολύ δημιουργικοί στην ονοματοδοσία των serial killers τους…), τα έργα και οι ημέρες του οποίου οδήγησαν σε ένα από τα κορυφαία αριστουργήματα του Γερμανικού Εξπρεσιονισμού, το «M» του Φριτς Λανγκ, στο οποίο παραπέμπει τόσο η μορφή του πρωταγωνιστή αυτού του φιλμ, όσο και η γενικότερη πλανοθεσία.
  • Όποιος έχει δει αρκετό Φασμπίντερ στη ζωή του, θα αναγνωρίσει σίγουρα στο καστ πολλούς από τους ηθοποιούς που συμμετείχαν στα δικά του έργα, από τη Μάργκιτ Κάρστενσεν του «Τα Πικρά Δάκρυα της Πέτρα Φον Καντ» μέχρι το πρωταγωνιστικό ζεύγος του «Ο Φόβος Τρώει τα Σωθικά».
  • Ο κύριος λόγος που η δράση μεταφέρθηκε από το ιστορικό της πλαίσιο σε μια μεταγενέστερη, μετά το B’ Παγκόσμιο Πόλεμο εποχή ήταν, κυρίως, η αδυναμία να βρεθούν τοποθεσίες και σκηνικά της Γερμανίας του ’20 λόγω περιορισμένου budget.
  • Ο Κουρτ Ράαμπ είχε προτείνει στο Ράινερ Βέρνερ Φασμπίντερ να σκηνοθετήσει εκείνος την ταινία, αλλά επειδή ο Γερμανός σκηνοθέτης κατατρυχόταν εκείνη την περίοδο από τους δικούς του εφιάλτες και τη δική του παροξυσμική δημιουργικότητα, σύστησε, τελικά, τον Ούλι Λόμελ.
  • Η ιστορία του Φριτς Χάαρμαν αποτέλεσε πηγή έμπνευσης και για άλλη μια μεταγενέστερη γερμανική ταινία, το «Der Totmacher», του Ρόμουαλντ Καρμακάρ, παραγωγής 1995. Εδώ η ιστορία επικεντρώνεται στις τελευταίες μέρες της ζωής του «κτήνους» και στις συνομιλίες του με έναν από τους ψυχιάτρους της φυλακής.
  • Η ταινία (γνωστότερη με τον αγγλικό τίτλο «The Tenderness of Wolves») συμμετείχε στο διαγωνιστικό πρόγραμμα του 23ου Φεστιβάλ Βερολίνου, το 1973.
  • Το βρετανικό TimeOut τη συγκαταλέγει στην έκδοσή του με τις 1.000 ταινίες που μπορούν να σου αλλάξουν τη ζωή!

MORE CULT

Ο ΑΓΥΡΤΗΣ

«He was all things to all men... but only one thing to all women!»

ΜΟΝΟΜΑΧΙΑ ΣΤΗ ΣΙΕΡΡΑ ΜΑΝΤΡΕ

«SK-HIGH EXCITEMENT atop a South American mountain peak!»

ΩΡΑ ΜΗΔΕΝ

«A picture you’ll talk about and remember as long as you live!»

ΚΟΝΓΚΑ: Ο ΑΚΑΤΑΝΙΚΗΤΟΣ ΓΟΡΙΛΑΝΘΡΩΠΟΣ

«Not since ‘King Kong’ has the screen exploded with such mighty fury and spectacle!»