της Ελεωνόρας Βερυκοκίδη

Αν και σε 3D, όπως και το προηγούμενο ντοκιμαντέρ του Βιμ Βέντερς για την Πίνα Μπάους, δεν μοιάζει σε τίποτα με καμία άλλη του δουλειά, κάτι που και ο ίδιος αναγνωρίζει, σύμφωνα με συνέντευξη που έχει δώσει μιλώντας για το εν λόγω φιλμ. Ο ρομαντισμός με καταβολές από την Γερμανία, που χαρακτήρισε πολλούς ποιητές (κυρίως του 18^ου και του 19^ου αιώνα) είναι εμφανής στα έργα του Άνσελμ Κίφερ, όχι όμως με τρόπο νοσταλγικό. Δεν αναπολεί το παρελθόν, ούτε και το εξιδανικεύει. Αντιθέτως, κοιτά την Ιστορία με άρνηση στη λήθη. Λόγος πολλών κινήσεών του που παρερμηνεύτηκαν στο παρελθόν, όπως ένας ναζιστικός χαιρετισμός (στο πλαίσιο παραγωγής Τέχνης και μόνο), αντιμετωπίστηκε αλλιώς στην Ευρώπη κι αλλιώς στη Νέα Υόρκη, όπου και είχαν εκτεθεί έργα του.

Γερμανικής καταγωγής, γεννημένος το 1945, περιτριγυρισμένος από καταστροφή, δεν θα μπορούσε να μην εμπνευστεί από το βομβαρδισμένο τοπίο. Πρώτη επαφή με το περιβάλλον, μετά την επιστροφή στο σπίτι, στη μικρή πόλη του Ντοναουεσίνγκεν, στο Μαύρο Δάσος, από το νοσοκομείο όπου γεννήθηκε (ο λόγος που γλίτωσε από βομβαρδισμό), με όλα εκείνα τα σκόρπια αντικείμενα που στα μάτια του έμοιαζαν με παιχνίδια. Είχε ό,τι χρειαζόταν για να δημιουργήσει. Σε κάποιους πίνακες βλέπουμε τη χρήση υλικών όπως ξερά χόρτα από ηλίανθο, καθώς και την καύση τους. «Δεν μπορείς να ζωγραφίσεις απλά ένα μέρος από το οποίο πέρασαν tanks», επεξηγεί.

Ο Βέντερς, έχοντας γεννηθεί την ίδια δεκαετία που σηματοδότησε και μια αρχή μετά το τέλος της καταστροφής, δεν χάνει ούτε το ύφος, ούτε το χρώμα της χαραυγής. Ψίθυροι και γοτθικά στοιχεία δένουν αρμονικά με τα γλυπτά του Κίφερ, εντός atelier αλλά και έξω στη φύση, σ’ ένα σκοτεινό δάσος με το πρώτο «παγωμένο» φως. Λευκά φορέματα, βιομηχανικά υλικά και η αρχιτεκτονική της περιοχής, αντικαθιστούν τα κεφάλια των ατόμων στα γλυπτά. Το χρώμα στη φωτογραφία του Φραντς Λάστιγκ αλλάζει μόνο κατά την περιγραφή ανάγνωσης στίχων Εβραίων ποιητών στην γερμανική γλώσσα, εικάζοντας πόσο δύσκολο θα ήταν για εκείνους.