του Παναγιώτη Παναγόπουλου

Σε έναν λαό διχασμένο για δεκαετίες όπως οι Γερμανοί, η περίοδος της επανένωσης είναι φυσικό να εξακολουθεί να εξετάζει ιστορίες από το τραυματικό παρελθόν. Οι «Ζωές των Άλλων» είναι το πιο προφανές παράδειγμα αυτής της θεματολογίας, ταινία που όπως φαίνεται έχει επηρεάσει την κινηματογραφική παραγωγή της χώρας. Η «Barbara», ωστόσο, αν και κινείται στην ίδια θεματική, κρατά αποστάσεις από το θρίλερ. Είναι περισσότερο το πορτρέτο της κεντρικής ηρωίδας, που αφήνει λίγα πράγματα να φανούν κάτω από το – κυρίως – ψυχρό της πρόσωπο, το οποίο δεν επιτρέπει εύκολα να γίνουν εμφανείς οι αντιδράσεις της και, ακόμη περισσότερο, οι αδυναμίες της.

Ένα κάλυμμα μυστικοπάθειας σκεπάζει τις πράξεις όλων και η ταινία ακολουθεί την ίδια πρακτική. Καταλαβαίνουμε ότι η δυσμενής μετάθεση της γιατρού Μπάρμπαρα γίνεται σαν τιμωρία για κάτι που έκανε, χωρίς να μαθαίνουμε τις λεπτομέρειες. Όταν φτάσει στο επαρχιακό νοσοκομείο, η επιφυλακτική της στάση δε θα βοηθήσει ιδιαιτέρως να μειωθεί η απόσταση ανάμεσα στην ίδια και τους άλλους γιατρούς. Με τα μάτια της Στάζι να βρίσκονται παντού και με το ενδεχόμενο ο οποιοσδήποτε να είναι πληροφοριοδότης, η Μπάρμπαρα έχει υψώσει έναν νοητό τοίχο στην επικοινωνία με τους άλλους.

Εκείνος που επιχειρεί να ρίξει τον τοίχο είναι ο Αντρέ, ένας συνάδελφός της γιατρός, το καλοσυνάτο χαμόγελο του οποίου αφήνει να εννοηθεί ότι ενδιαφέρεται περισσότερο για αυτήν. Το μυαλό της Μπάρμπαρα, όμως, βρίσκεται αλλού. Στο σχέδιό της να αποδράσει και να ζήσει με τον Δυτικογερμανό φίλο της στη Δανία. Αυτό το σχέδιο της φυγής είναι που της δίνει δύναμη, όταν απογοητεύεται από τις διαρκείς έρευνες της Στάζι. Αυτό, όπως και η φροντίδα της για μια έφηβη έγκυο, κρατούμενη σε ένα στρατόπεδο εργασίας «ατίθασων» νέων.

Η «Barbara» είναι η πέμπτη συνεργασία του Κρίστιαν Πέτσολντ με τη Νίνα Χος και η κοινή γλώσσα που έχουν αναπτύξει είναι εμφανής στην ερμηνεία της, η οποία «ρέει» απολύτως φυσικά. Ελάχιστα πλάνα της ταινίας δεν έχουν το πρόσωπό της και, παρά τη διαρκή παρουσία της και το γεγονός ότι η χαμηλότονη ερμηνεία της δεν έχει δραματικές εκρήξεις, καταφέρνει να παραμένει συναρπαστική. Η επιλογή του Πέτσολντ, όμως, να διατηρεί τον ίδιο τόνο σε όλη σχεδόν τη διάρκεια της «Barbara», μοιραία, οδηγεί την ταινία σε κύκλους γύρω από τον εαυτό της.