FreeCinema

Follow us

Ο ΜΟΥΣΙΚΟΣ ΤΟΠΟΣ ΤΟΥ ΤΖΟΝΑΘΑΝ ΓΚΛΕΪΖΕΡ.

Με το «Κάτω από το Δέρμα», ο Τζόναθαν Γκλέιζερ μας έφερε ξανά κοντά στο μεγαλείο των εικόνων και του φιλμικού του σύμπαντος, που τόσο μας είχε λέιψει (μια ολόκληρη δεκαετία!). Στην πραγματικότητα, οι δημιουργίες του σου είναι πιο γνώριμες απ’ όσο φαντάζεσαι, όμως. Αρκετά συχνά, συνόδευσαν τραγούδια που έχεις αγαπήσει.

Αν και οι σπουδές του σχετίζονταν με τη σκηνογραφία στο θέατρο, ο Τζόναθαν Γκλέιζερ μεταπήδησε από νωρίς στην καρέκλα του σκηνοθέτη. Τρία μικρού μήκους φιλμ («Mad», «Pool», «Commission»), από το 1993, έμοιαζαν με ένα βιαστικό διαβατήριο για το λαμπρό μέλλον που θα ερχόταν. Γύρω στα μέσα της δεκαετίας του ’90, αποκτά τρομακτική φήμη μέσω των διαφημιστικών spots που σκηνοθετεί για τις μπύρες Guinness και Stella Artois, χάρη στις οποίες σαρώνει βραβεία και μπορεί, πια, να μεταπηδήσει και σε άλλες μορφές εικονοποιίας.

Είναι μια εποχή κατά την οποία τα music videos έχουν σοβαρό budget και επιτρέπουν σε ένα δημιουργό να πειραματιστεί ή να αφήσει τη φαντασία του να… οργιάσει, δίχως να χρειάζεται να δώσει λογαριασμό στην αφήγηση.

Αρκετά προτούν «μετακομίσει» στη μεγάλη οθόνη με το «Ερωτικό Κτήνος» (2001), λοιπόν, ο Τζόναθαν Γκλέιζερ ήταν ένας από τους σημαντικότερους σκηνοθέτες φημισμένων promos για τραγούδια που όχι μόνο γνωρίζεις, αλλά θυμάσαι και τις συνοδευτικές τους εικόνες, φτάνοντας ακόμη και στην κορυφαία βράβευση του καλύτερου video της χρονιάς από το MTV, το 1977. Όπως και στο σινεμά, το βασικό χαρακτηριστικό της δουλειάς του Γκλέιζερ ήταν πάντοτε η πρωτοτυπία και μια εξαιρετικής αισθητικής ευρηματική έμπνευση. Δημιούργησε σχολή στο είδος του, ενώ η επίδρασή του σε αντίστοιχα music videos ή και διαφημιστικά του Γιώργου Λάνθιμου, για παράδειγμα, είναι ορατά προφανής.

Σε αυτό το post δε θα δούμε τα δεκάδες εταιρικά promos που έχει σκηνοθετήσει, αλλά θα επικεντρώσουμε στους τόπους που δημιούργησε για να συνοδεύσει τραγούδια επιλεγμένων μουσικών καλλιτεχνών, από το 1995 μέχρι σήμερα. Ανέβασε την ένταση στα ηχεία σου και απόλαυσε το… χάσιμο των εικόνων τού Τζόναθαν Γκλέιζερ. Τα videos που ακολουθούν θα σε κάνουν να καταλάβεις ακόμη καλύτερα γιατί πρέπει να δεις το «Κάτω από το Δέρμα».

1

Karmacoma (1995)

Massive Attack


Πρώτη δουλειά στο είδος και με high profile μπάντα, παρακαλώ. Τα μουσικά κανάλια της εποχής σοκάρονται από το σουρεάλ σύμπαν του video και σε μερικές χώρες επεμβαίνει η λογοκρισία, υποχρεώνοντας τη δισκογραφική να κυκλοφορήσει και δεύτερη version. Αναγνωρίζονται κινηματογραφικές αναφορές στη «Λάμψη», το «Eraserhead» και το «Pulp Fiction».

2

The Universal (1995)

Blur


Υποδειγματικής αισθητικής και φόρμας music video, με ξεκάθαρες αναφορές στη συμμορία του Άλεξ και το Milk Bar από το «Κουρδιστό Πορτοκάλι» (1972), έγινε η ουσιαστική αφορμή να ακολουθείται η φήμη του Γκλέιζερ από το όνομα του Στάνλεϊ Κιούμπρικ ως βασικής επίδρασης στις εικόνες του πρώτου. Αντιλαμβάνεσαι πως πρόκειται για ένα σαφές homage, από τη στιγμή που θα δεις το κοντινό στην ψεύτικη βλεφαρίδα του Ντέιμον Άλμπαρν.

3

Street Spirit (Fade Out) (1996)

Radiohead


Η χαρά του slow-mo και της… κατάργησης του νόμου της βαρύτητας σε ένα trailer park, στην έρημο έξω από το Λος Άντζελες. Σημαδιακή στιγμή για την καριέρα και των Radiohead και του Γκλέιζερ, ο οποίος αισθάνεται, πια, ώριμος για να «γεννήσει» εικόνες ποιητικές και αγγιχτικά συναισθηματικές.

4

Virtual Insanity (1996)

Jamiroquai


10 υποψηφιότητες στα MTV Video Music Awards του 1997, 4 βραβεία (μεταξύ των οποίων και τα κορυφαία για Best Video of the Year και Breakthrough Video), τεράστια καταξίωση για τον Τζαμίροκουαϊ και, φυσικά, για τον Γκλέιζερ, που δημιουργεί μια οπτική σπαζοκεφαλιά με ένα «ακίνητο» δωμάτιο και τον καλλιτέχνη να κινείται εξαρτώμενος από την κατεύθυνση του… πατώματος! Δεν θα μάθουμε ποτέ γιατί αιμορραγούσαν οι καναπέδες…

5

Into My Arms (1997)

Nick Cave and the Bad Seeds


Ο Νικ Κέιβ τραγουδά τη γνωστή του μπαλάντα σε μαυρόασπρο, ενώ πρόσωπα θλιμμένα, με τον πόνο να «γράφει» στο πρόσωπό τους ή και να δακρύζουν, ακόμη, φορτίζουν όλο και περισσότερο τη στενάχωρη σύνθεση. Ο ίδιος ο Κέιβ διαμαρτυρήθηκε για το «καπέλωμα» μιας κάποιας οπτιμιστικής νότας του τραγουδιού από την όλη τραγικότητα των ανθρώπινων φιγούρων. Καλά, δεν το παίζουμε και σε parties, χαλάρωσε, man…

6

Karma Police (1997)

Radiohead


Μια Chrysler New Yorker του ’76, χωρίς οδηγό (!), με τον Τομ Γιόρκ στο πίσω κάθισμα, καταδιώκει έναν άγνωστο άνδρα σε επαρχιακό δρόμο, νύχτα. Η κάμερα ακολουθεί μια κίνηση, πότε προς τον έναν και πότε προς τον άλλον άνδρα, διακόπτοντας σπάνια για κοντινά του «θύματος», το οποίο τρέχει αγκομαχώντας με αγωνία. Το τέλος, τυπικά ανατρεπτικό! Φέρνει μνήμες από το «Μόνο Αίμα» (1985) των αδελφών Κοέν.

7

Rabbit in Your Headlights (1998)

UNKLE feat. Thom Yorke


Ο Ντενί Λαβάν (ο αγαπημένος πρωταγωνιστής του Λεός Καράξ) περπατά σε ένα τούνελ, μουρμουρίζοντας ακατάληπτα διάφορες λέξεις και, ενίοτε, πέφτοντας πάνω σε αυτοκίνητα που προσπαθούν να τον προσπεράσουν. Το τελευταίο που θα συγκρουστεί μαζί του, με εκείνον σε στάση… εσταυρωμένου, θα έχει απρόβλεπτη κατάληξη. Σίγουρα ένα από τα πλέον all-time classics που σόκαραν το κοινό των μουσικών τηλεοράσεων.

8

A Song for the Lovers (2000)

Richard Ashcroft


Ο Ρίτσαρντ Άσκροφτ ακούει… Ρίτσαρντ Άσκροφτ σε σουίτα ξενοδοχείου, στην οποία ποτέ δεν είμαστε σίγουροι ότι βρίσκεται μόνος. Κάποιος, μάλλον, χτυπά την πόρτα, ένας πιθανός ήχος από το μπάνιο τον κάνει να πατάει το pause στο στερεοφωνικό συγκρότημα, υπάρχει ένα κάποιο μυστήριο, όμως, οι απαντήσεις απέχουν πολύ από το σχετικό σασπένς!

9

Live with Me (2006)

Massive Attack


Νέα γυναίκα, μόνη, πίνει. Από τα πλέον σπαρακτικά και δυσάρεστα music videos στην ιστορία τούτου του format, παρουσιάζει εικόνες απόλυτης κατάπτωσης (ακόμη και ρεαλιστικά, στο φινάλε του clip) μετά από κατανάλωση αλκοόλ… δίχως αύριο. Η φωνή του μακαρίτη Τέρι Κάλιερ και τα έγχορδα σου κάνουν την καρδιά περιβόλι.

10

Treat Me Like Your Mother (2009)

The Dead Weather


Η πάλη των δύο φύλων έχει… τον απέθαντο! Ο Τζακ Γουάιτ και η Άλισον Μόσχαρτ ανοίγουν πυρ με οπλοπολυβόλα σε suburban καλιφορνέζικη γειτονιά. Εκείνη, αιμόφυρτη, κάνει και break για ν’ ανάψει τσιγάρο (!), αμφότεροι αδειάζουν τις σφαίρες τους από κοντινό σημείο βολής και εκείνος απομακρύνεται ηττημένος, με κορμί… διάτρητο! Γενικά, μια όμορφη εικονογράφηση της κλασικής ρήσης… «κακό σκυλί, ψόφο δεν έχει»!