του Ηλία Φραγκούλη

Τα «Ανεμοδαρμένα Ύψη» της Έμεραλντ Φένελ είναι μία από εκείνες τις ταινίες που στο τέλος της (εκάστοτε) χρονιάς περιμένεις να δεις στην top 10 λίστα των πιο αγαπημένων του… Τζον Γουότερς! Θεωρώ πως δεν θα την έχει ξεχάσει μέχρι τον επόμενο Δεκέμβρη…

Υπάρχουν δύο πιθανότεροι (ή ενδεδειγμένοι) τρόποι για ν’ αντιμετωπίσει κανείς τούτη την κινηματογραφική διασκευή του κλασικού βιβλίου της Έμιλι Μπροντέ: α) να γνωρίζει και να βλέπει με σεβασμό το έργο εκείνης (που εκδόθηκε για πρώτη φορά το 1847) ή β) να ζει στον κόσμο του TikTok και του Instagram (ακριβώς στο 2026, δηλαδή). Στη δεύτερη περίπτωση, ούτε η ύπαρξη του βιβλίου, ούτε και το όνομα της Μπροντέ (θα) λένε κάτι. Σίγουρα, όμως, η… καύλα του ταιριάσματος της Μάργκο Ρόμπι με τον Τζέικομπ Ελόρντι θα καλύπτει τις ανάγκες αυτού του («δεύτερης» κατηγορίας) κοινού.

Προφανέστατα, μιλάμε για μία κάπως «εκμοντερνισμένη» εκδοχή του βιβλίου, που παρακολουθεί μονάχα την πρώτη γενιά των ηρώων του (όπως συνέβαινε και με τις περισσότερες παρελθούσες μεταφορές στο σινεμά). Δεν θεωρώ εγκληματική μια τέτοια φιλμική διαχείριση σε (πλέον) κλασικά έργα της λογοτεχνίας. Ποιος θα τολμούσε να κατηγορήσει τον Μπαζ Λούρμαν για το (εξαιρετικό) δικό του «Romeo + Juliet» (1996). Ακόμη κι εκείνες οι «Μεγάλες Προσδοκίες» (1998) του Αλφόνσο Κουαρόν, κάτι δημιουργικό είχαν να προτείνουν (υπό τη σκιά του τεράστιου Ντέιβιντ Λιν, μάλιστα!). Η διαφορά της σύγκρισης αυτών των δύο φιλμ με τη δουλειά της Έμεραλντ Φένελ έγκειται στο γεγονός ότι εδώ έχουμε να κάνουμε με μία… «βλαχάρα» κινηματογραφίστρια, της οποία το σύνολο της φιλμογραφίας (τρεις ταινίες όλες κι όλες) μαστίζεται από φτηνές προκλήσεις, κακογουστιά και απόλυτη απουσία ενσυναίσθησης χαρακτήρων.

Αρχικά, το οπτικό μέρος τηςταινίας της Φένελ μοιάζει με ένα τερατώδες collage ιδεών και δήθεν σκηνογραφικής «μοντερνιάς», που ούτε συνάφεια παρουσιάζουν τα υλικά του, ούτε και ξέρεις πότε να μείνεις με το στόμα ανοιχτό ή… να σε πιάσουν τα γέλια! Για παράδειγμα, με την είσοδο της ηρωίδας στο σπίτι του μέλλοντα συζύγου της, νόμιζα πως μία «χρονοκάψουμα» με μετέφερε στη βίλα του Αλέξανδρου Ιόλα από τα ‘80s! Κάπου εκεί άρχισα να χάνω την ψυχραιμία μου, μέχρι τη στιγμή που το κλίμα ρομαντικού (και κάπως «στοιχειωτικά» θανατερού στην πορεία) πάθους του έργου της Μπροντέ «μετακόμισε» στο σύμπαν της (οποία ειρωνεία, επίσης Βρετανίδας)… Ε. Λ. Τζέιμς, δικαιώνοντάς με που το 2015 δεν είχα «θάψει» τις κινηματογραφικές «Πενήντα Αποχρώσεις του Γκρι»! Μιλάμε για kinky εκτροχιασμό περιεχομένου… Άρλεκιν, με τάσεις σαδομαζό ερωτισμού και dominance ρόλων φύλου!

Προθέσεις ταύτισης απόψεων και σημειολογία γύρω από όλα αυτά τα άνωθεν… δεν βγάζουν κανένα σοβαρό νόημα (ειδικά κατόπιν του γάμου του Χίθκλιφ με την αδελφή του συζύγου της Κάθριν, που μοιάζει με παρωδία σεξουαλικής υποταγής), παρά προκαλούν επιδερμικά ένα (προφανώς) νεανικό κοινό ώστε ν’ αναστενάζει στη θέα των δύο πρωταγωνιστών, με σκέψεις τύπου «θέλω να γλείψω τα χείλη του» ή «θέλω να ζουλήξω τα βυζιά της». Κάπου κοντά στο φινάλε «ξυπνά» μια grandiose διάσταση δράματος, αν και δεν πείθει πως στην υπόλοιπη διάρκεια του φιλμ υπήρχε αυτή η ένταση της καταραμένης ερωτικής σχέσης. Στην τελική, αντί της επερχόμενης ημέρας των ερωτευμένων, θα έλεγα πως τούτα τα «Ανεμοδαρμένα Ύψη» ταιριάζουν περισσότερο στο… καρναβάλι.