της Ελεωνόρας Βερυκοκίδη

Τι θα μπορούσε να εντάξει μία ταινία στο French new wave; Ίσως το τετράδιο που κρατά σημειώσεις η Άννα Καρίνα στο «Ζούσε τη Ζωή της» να είναι ένα καλό παράδειγμα. Ή, ίσως πάλι, ο τρόπος που γίνεται το editing, πάντοτε στυλιζαρισμένο, «πηδώντας» από τη μία χρονική στιγμή στην άλλη, να είναι εκείνο το στοιχείο που σε κάνει αμέσως να καταλάβεις ότι κινείσαι σε nouvelle vague ρυθμούς.

Γυρισμένο στις αρχές του ‘60, με εμφανή jump cut σε ό,τι αφορά την τεχνική του μοντάζ, με καθόλου σύνθετη πλοκή, όπως παρατήρησε και ο Φρανσουά Τριφό στο θρυλικό περιοδικό Sight & Sound το χειμώνα του 1961, το «Ζούσε τη Ζωή της» εξακολουθεί ν’ αποτελεί μία από τις σημαντικότερες ταινίες της so called «νεοκυματικής» περιόδου.

Η Νανά, αναζητώντας μια ευκαιρία και κυνηγώντας το όνειρο για μια θέση στο καλλιτεχνικό στερέωμα, θέλοντας να καταπιαστεί με την τέχνη της υποκριτικής, γίνεται αντικείμενο παρατήρησης από το φακό καθώς εργάζεται, άλλοτε ως πωλήτρια σε δισκοπωλείο κι άλλοτε ως sex worker, αναλύοντας και φιλοσοφώντας (ακόμα και μέσω πρόσκαιρων γνωριμιών) ζητήματα της εποχής. Καπνίζει με στυλ κοντά στο παράθυρο από τη μία, γράφει το δικό της στόρι σε café λίγο πριν μιλήσει για τον Πλάτωνα και τη ροή της σκέψης από την άλλη.

Με αναφορές στην αίσθηση της ευθύνης που νιώθει κανείς αλλά και στη σκληρότητα που χαρακτηρίζει την ίδια τη ζωή, το σενάριο (βασισμένο σε βιβλίο – μελέτη για την πορνεία από τον Μαρσέλ Σακότ, ο οποίος συμμετείχε στο σχεδιασμό της φιλμικής αφήγησης), είναι τόσο καλογραμμένο που δε σε αφήνει λεπτό αδιάφορο, σε συνδυασμό με την ευχαρίστηση που προσφέρουν οι εικόνες του φιλμ. Χωρίς ιδιαίτερη αγωνία για την πορεία της ζωής των χαρακτήρων του έργου, περισσότερο παρατηρεί κανείς τον τρόπο με τον οποίο κυλά η καθημερινότητα στα αξέχαστα μαυρόασπρα κάδρα του Ραούλ Κουτάρ.

Η ιστορία της νεαρής Νανά, που ξεκινά γεμάτη θέληση για το μέλλον, μα επαγγελματικά καταλήγει στον αγοραίο έρωτα, ξετυλίγεται στην ταινία του Γκοντάρ παρορμητικά, καθιστώντας την ως μία από τις πιο χαρακτηριστικές της συγκεκριμένης γενιάς κινηματογραφιστών. Μία επίσκεψη στο σινεμά για τούτο το φιλμ μπορεί να οδηγήσει σε αναθεώρηση πεποιθήσεων, όπως εκείνες που αφορούν τις δυνατότητες ενός ανθρώπου που… ζει τη ζωή του, δίχως ενοχές. Γιατί να ζει κανείς δυστυχισμένος κάνοντας μια εργασία που δεν τον ευχαριστεί;