ΣΑΣ ΠΙΣΤΕΥΟΥΜΕ (2025)
(ON VOUS CROIT)
- ΕΙΔΟΣ: Δράμα
- ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ: Αρνό Ντιφεΐς, Σαρλότ Ντεβιλέρ
- ΚΑΣΤ: Μιριέμ Ακεντιού, Λοράν Καπελουτό, Ναταλί Μπρουντς, Ουλίζ Γκοφέν, Αντέλ Πινκέρς, Μουνίρ Μπεν-Ναούμ, Μαριόν ντε Ναντέιγ, Αλιζά Λομπ
- ΔΙΑΡΚΕΙΑ: 78'
- ΔΙΑΝΟΜΗ: ONE FROM THE HEART
Χωρισμένο ζευγάρι καταθέτει ενώπιον δικαστή, διεκδικώντας την επιμέλεια των δύο έφηβων τέκνων του. Η μητέρα Αλίς γνωρίζει ότι το δίκ(α)ιο είναι με το μέρος της και όχι με τον κακοποιητικό πρώην της. Την ίδια άποψη έχουν και τα παιδιά της. Θα τους πιστέψουν;
Δεν πρόκειται για #spoiler, μιας και η απάντηση στο άνωθεν ερώτημα δίνεται… φόρα παρτίδα από τον ίδιο τον τίτλο της ταινίας! Οπότε, κατά τα ομηρικά πρότυπα, στην προκειμένη δεν έχει τόσο μεγάλη σημασία το τι θα γίνει, αλλά το πως θα γίνει. Κατά τη γνώμη μου, λοιπόν, ό,τι συμβαίνει γίνεται με τον πλέον αντικινηματογραφικό τρόπο, σε βαθμό να κάνει τα σκάρτα ογδόντα λεπτά της διάρκειας του φιλμ να μοιάζουν με αχρείαστη αιωνιότητα!
Η εναρκτήρια σεκάνς μοιάζει με φόρο τιμής στο σινεμά των αδελφών Νταρντέν. Η κάμερα (στο χέρι) παρακολουθεί μια μητέρα (την Αλίς), η οποία έχοντας ολοφάνερα χάσει την ψυχραιμία της τραβολογά τον μικρό της γιο προσπαθώντας με κάθε τρόπο να τον πείσει ν’ αφήσει τα πείσματα και να την ακολουθήσει, διότι δεν γίνεται (τη συγκεκριμένη μέρα ειδικά) ν’ αργήσουν. Το μέρος όπου κατευθύνονται είναι το δικαστικό μέγαρο, όπου πρόκειται να λάβει χώρα η αναψηλάφηση της επιμέλειας. Από τη στιγμή που οι (ενήλικοι) εμπλεκόμενοι στην υπόθεση παίρνουν τη θέση τους στο γραφείο της δικαστού, το φιλμ εξελίσσεται ωσάν θεατρική παράσταση όπου οι δύο γονείς, οι δικηγόροι τους και ο εισαγγελέας παίρνουν κατά σειρά τον λόγο, αναπτύσσοντας τα επιχειρήματά τους, με εμάς (τους θεατές) να έχουμε την άτυπη θέση του ακροατηρίου. Πρόκειται, δηλαδή, για ακόμη ένα κρούσμα σινεμά που περιγράφει αντί να δείχνει, κάτι που είχαμε επισημάνει και στο «Κάρλα» της προηγούμενης εβδομάδας, με bonus την ομοιότητα θεματολογίας αμφοτέρων.
Σε τεχνικό επίπεδο, το «εύρημα» που κάνει το «Σας Πιστεύουμε» να διαφέρει εντελώς από οποιοδήποτε δικαστικό δράμα έχω παρακολουθήσει δεν είναι ούτε η real time της ωριαίας σχεδόν διαδικασίας, ούτε το casting αληθινών δικηγόρων στους αντίστοιχους ρόλους, αλλά η σκηνοθετική απόφαση να διατηρείται η κάμερα (σε σημαντικά μεγάλο ποσοστό) καρφωμένη στο πρόσωπο της Αλίς, καταγράφοντας τους μορφασμούς και τις αντιδράσεις της, οποιοσδήποτε από τους υπόλοιπους και ν’ αγορεύει προς τη δικαστή. Φαντάστηκα την Μιριέμ Ακεντιού να λέει στο πρωτοεμφανιζόμενο ντουέτο σκηνοθετών κάτι σε στυλ… «αφήστε τον φακό πάνω μου για να δώσω récital», αν και είμαι σίγουρος πως αυτό δεν συνέβη παρά ήταν μια συνειδητή προσέγγιση προκειμένου να νιώσει (για τα καλά) ο θεατής το (δίκαιο) δράμα της μάνας. Μοιάζει έτσι σαν οι δύο auteur να έχουν ενδιαφερθεί λιγότερο για τη ροή του λόγου δικηγόρων και εισαγγελέα και περισσότερο για τον αντίκτυπο που έχουν στο πρόσωπο της Αλίς οι λέξεις τις οποίες ξεστομίζουν, είτε αμφισβητείται ευθέως η ψυχική της υγεία, είτε τίθεται εν αμφιβόλω η ικανότητά της να φροντίζει μόνη της τα παιδιά της.
Η προσπάθεια να ντυθεί η όλη διαδικασία με θριλερικούς τόνους αγωνίας, επιχειρώντας να ρίξει σπόρους αβεβαιότητας ως προς την σεξουαλικά κακοποιητική συμπεριφορά του πατέρα, αποτυγχάνει (από τον τίτλο κιόλας…), πόσω μάλλον όταν το θύμα (ο μικρός Ετιέν) μένει εκτός κάδρου, μιας και δεν έχει λόγο στη συγκεκριμένη ακροαματική διαδικασία. Το τι έχει συμβεί και τα δύο παιδιά δεν θέλουν να βλέπουν τον πατέρα τους ούτε ζωγραφιστό το πληροφορούμαστε μέσω περιγραφών τρίτων, με τις ένθεν και ένθεν καταθέσεις να δίνουν ιδιαίτερο βάρος στα αγιάτρευτα συμπτώματα ακράτειας που ο νεαρός έχει εμφανίσει, εξαιτίας των επαναλαμβανόμενων βιασμών που έχει υποστεί από τον μπαμπά του (δίνοντας στην εν λόγω συνθήκη μία εντελώς άβολη διάσταση). Η ψύχραιμη, πλήρης σκιαγράφηση θυτών και θυμάτων ενδοοικογενειακής βίας, μετά κανόνων αφήγησης όπως είχε παρουσιαστεί στο σχετικά ανάλογο «Μετά τον Χωρισμό» (2017), εδώ πάει περίπατο, εξαιτίας της σύγχρονης «verité» τάσης που βαυκαλίζεται πως ενέχει θέση «γροθιάς στο στομάχι» (στο βελγικό σινεμά κάνει θραύση, χρόνια τώρα).
Στην προκειμένη, η ντοκιμαντερίστικη απεικόνιση μιας δικαστικής διαμάχης παραδίδεται ολοκληρωτικά στην θεατρικότητα. Εκ του αποτελέσματος, η πρώτη συνθήκη κρίνεται ανεπαρκής, ενώ η δεύτερη καταλήγει να προσθέτει μόνο πλήξη. Οι κάρτες που πέφτουν στο φινάλε ενημερώνουν για τα μεγάλα ποσοστά ενδοοικογενειακής παιδικής κακοποίησης, που μένουν ανείπωτα και ως εκ τούτου ατιμώρητα (η προαναφερθείσα «Κάρλα» τελείωνε με τον ίδιο ακριβός τρόπο!).
