της Βαρβάρας Κοντονή

Κινηματογραφικός μπούσουλας (#not) για όλους εκείνους που θα βρεθούν σε παρόμοια θέση από τούτον τον Σεπτέμβρη, με τα βλαστάρια τους να ακολουθούν τη φοιτητική ζωή μακριά από το σπίτι, ο «Απρόσμενος Έρωτας» του Χουάν Βέρα (στο σκηνοθετικό του ντεμπούτο) είναι μια ταινία ακατάσχετης φλυαρίας και διάρκειας μεγαλύτερης των δύο ωρών (!), γεμάτη στερεοτυπικές ηλικιακές ανησυχίες και κλισέ του είδους που πιο πιθανό είναι να σε κάνει να αγανακτήσεις από ανία παρά να συγκινηθείς με τις μεγάλες αλήθειες της ζωής.

Εμφανώς επηρεασμένος σεναριακά από τις τελευταίες αρπαχτές του Γούντι Άλεν, ο Βέρα και ο έτερος σεναριογράφος του, Ντανιέλ Κουπάρο, καταπιάνονται εδώ με την κρίση μέσης ηλικίας εξίσου ανδρών και γυναικών, και τους τρόπους αντιμετώπισης αυτής (από το ευκαιριακό σεξ με νεότερα άτομα και τη μακρόχρονη απιστία, μέχρι την υιοθέτηση νέων hobby και την αναπόφευκτη συνειδητοποίηση πως τελικά οτιδήποτε καινούργιο μένει – με τη σειρά του – να παλιώσει κι αυτό), παραδίδοντας ουσιαστικά έναν «οδηγό για παντρεμένους» εξαιρετικά παρωχημένο και βαρετό.

Ο Μάρκος (Νταρίν) και η Άννα (Μοράν) είναι παντρεμένοι εδώ και 25 χρόνια. Έχουν έναν γάμο που πολλοί θα ζήλευαν, καθώς η σχέση τους βασίζεται σε αμοιβαία αγάπη, κατανόηση και σεβασμό. Όταν έρθει η στιγμή για τον γιο τους να φύγει στο εξωτερικό προκειμένου να σπουδάσει, οι δυο τους θα πρέπει να προσαρμοστούν στα νέα δεδομένα, σε μια καθημερινότητα, δηλαδή, που δεν θα περιστρέφεται πια γύρω από τις ανάγκες του παιδιού τους. Η απουσία του γιου θα αποδειχτεί δυσκολότερα διαχειρίσιμη για την Άννα, η οποία θα επιδιώξει να επαναπροσδιορίσει τις ανάγκες της ως γυναίκας και ουχί ως μητέρας, αποφασίζοντας από κοινού με τον Μάρκος να… χωρίσουν, προκειμένου να εξερευνήσουν την ελεύθερη ζωή μακριά από τους περιορισμούς και τη ρουτίνα του έγγαμου βίου. Οι διαφορετικές σχεσιακές εμπειρίες που θ’ αποκτήσουν στην πορεία θα τους κάνουν να συνειδητοποιήσουν το ίδιο πράγμα: η επιτυχία μιας σχέσης, τελικά, ίσως και να βρίσκεται στην οικειότητα.

Παίζοντας σεναριακά εκ του ασφαλούς, οι Κουπάρο – Βέρα χρησιμοποιούν την αποχώρηση του γιου από το σπίτι σαν αφορμή για τον επαναπροσδιορισμό της γονεϊκής σχέσης και ιδιαίτερα της ιδέας του «ιερού» γάμου, η αποδόμηση του οποίου έρχεται συνοπτικά και μάλλον εντός μιας προϋπάρχουσας ατμόσφαιρας επικείμενης διάλυσης, γεγονός που ενισχύεται σκηνοθετικά από την παγιωμένη ρουτίνα του ζευγαριού, όπως τουλάχιστον αυτή παρουσιάζεται στις πρώτες σκηνές του φιλμ. Μέχρι εδώ καλά. Το πρόβλημα προκύπτει από τη στιγμή που οι δρόμοι των δύο πρωταγωνιστών χωρίζουν, προκειμένου έκαστοι να ανακαλύψουν τις χαρές της ζωής σαν singles, με την ταινία να αναζητά το ψυχαγωγικό του θέματος σε πλέον στερεοτυπικές σεκάνς βγαλμένες θαρρείς από το πιο… μούφα ψυχαναλυτικό σύμπαν κάποιου γουντιαλενικού κακέκτυπου. Δεν είναι τόσο ότι αυτά που συμβαίνουν στην ταινία δεν ισχύουν ή δεν μπορούν να προκύψουν και στην πραγματική ζωή (η ρεαλιστική απεικόνιση στις κομεντί σηκώνει από μόνη της μεγάλη κουβέντα), όσο ότι η φαρσική αναπαράσταση των περισσότερων συμβάντων επιχειρεί να δικαιολογήσει το τέλος μιας σχέσης, απομειώνοντας με τον τρόπο αυτόν την ίδια τη σημασία της.

Ουσιαστικά πρόκειται για ένα ώριμο ζευγάρι σε κρίση που αποφασίζει να εξερευνήσει τις ατομικές του εναλλακτικές, δίχως όμως τον αντίκτυπο των πράξεών του, πράγμα που σημαίνει πως τα πάντα εκεί έξω είναι διαθέσιμα και απαλλαγμένα από οποιαδήποτε ανάγκη για ιδιαίτερη σκέψη κι επεξήγηση, με το τέλος μάλιστα να έρχεται και να επισφραγίζει αυτήν ακριβώς τη σεναριακή ελευθεριότητα που αποσκοπεί… σε τι ακριβώς; Στην κινηματογραφική οπτικοποίηση όσων (δεδομένα) μπορούν να συμβούν μετά τον χωρισμό ενός ζευγαριού ή όσων θα ήθελε κανείς να μπορέσουν να συμβούν μετά το τέλος της σχέσης του; Ακόμη κι αν κάποιος δεχτεί τη συνθήκη του σεναρίου των δύο Αργεντίνων δημιουργών, δεν γίνεται να μην αισθανθεί περίεργα (μεταξύ μας, ας το πούμε και cringe) με τις εναλλασσόμενες σεκάνς που θέλουν τον Νταρίν και τη Μοράν (καλοί ηθοποιοί σε μέτριους ρόλους εδώ) σε αναζήτηση του επόμενου ερωτικού παρτενέρ – άσε που αν έχεις εντρυφήσει στο είδος της κλισεδιάρικης ρομαντζάδας, είναι σίγουρο ότι θα έχεις ψυλλιαστεί τι πρόκειται να συμβεί στο τέλος. Συνολικά, ο «Απρόσμενος Έρωτας» ούτε τόσο απρόσμενος είναι, ούτε και έρωτας ακριβώς. Μια αγαπημένη συνήθεια καλύτερα; Ίσως.