FreeCinema

Follow us

12 ΧΡΟΝΙΑ ΣΚΛΑΒΟΣ (2013)

(12 YEARS A SLAVE)

  • ΕΙΔΟΣ: Βιογραφικό Δράμα
  • ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ: Στιβ ΜακΚουίν
  • ΚΑΣΤ: Τσούετελ Ετζίοφορ, Μάικλ Φασμπέντερ, Μπένεντικτ Κάμπερμπατς, Μπραντ Πιτ, Πολ Τζιαμάτι, Πολ Ντέινο, Λουπίτα Ενγιόνγκ’ο, Σάρα Πόλσον
  • ΔΙΑΡΚΕΙΑ: 134'
  • ΔΙΑΝΟΜΗ: ODEON

Στη Γουόσινγκτον του 1841, ένας ελεύθερος μαύρος μουσικός πέφτει θύμα απαγωγής και πωλείται ως σκλάβος σε Νότιους δουλεμπόρους. Θα αναγκαστεί να ζήσει σε καθεστώς δουλείας για 12 χρόνια, μέχρι να αποδείξει και να ανακτήσει την ελευθερία του.

Είναι αναμενόμενο το γεγονός ότι το «12 Χρόνια Σκλάβος» αποτελεί ένα από τα κορυφαία φαβορί για τα Όσκαρ που θα απονεμηθούν σε λίγους μήνες. Η ταινία βασίζεται σε αληθινή ιστορία, είναι γεμάτη δράμα και πόνο, διαθέτει την υποστήριξη star στο καστ και στην παραγωγή (συμπαραγωγός είναι η Plan B του Μπραντ Πιτ, που παίζει έναν μικρό ρόλο), έχει την υπογραφή ενός σκηνοθέτη με καλλιτεχνικό background και, το βασικότερο όλων, δίνει την ευκαιρία στην Ακαδημία με ένα – ή περισσότερα βραβεία – να εξιλεωθεί για τις παλιές αμαρτίες τής Αμερικής. Το πακέτο είναι πλήρες και ιδανικό για μια βραδιά θριάμβου στο Dolby Theatre. Τι κρίμα ωστόσο, που η ταινία αυτή καθεαυτή δεν είναι ισάξια του hype που την περιβάλλει.

Εξαιρετικός και πολυβραβευμένος εικαστικός, ο Στιβ ΜακΚουίν έδειξε ότι έχει να πει πολλά και στον κινηματογράφο με το «Hunger» και το «Shame», σε ό,τι αφορά τόσο τη θεματολογία όσο και την κινηματογραφική γραφή. Το «12 Χρόνια Σκλάβος», όμως, είναι σα να έχει γυριστεί από άλλον άνθρωπο. Από κάποιον που έχει ξεχάσει την έννοια του ρίσκου και της καλλιτεχνικής τόλμης και έχει παραδοθεί στο ακαδημαϊκό mainstream. Προσωπικά, ο χειρισμός τού υλικού από το ΜακΚουίν μού έδωσε την αίσθηση, ότι ο δημιουργός δεν έχει να προσθέσει κάτι νέο, μια διαφορετική οπτική στο θέμα τής δουλείας, αλλά ότι βρήκε την κατάλληλη ιστορία και το σωστό όχημα προκειμένου να ανέβει κατηγορία στην κινηματογραφική βιομηχανία.

Αν έχεις δει παλιότερα στην τηλεόραση τις «Ρίζες» (το remake των οποίων ετοιμάζει το History Channel), έχεις δει μια πληρέστερη εικόνα τής εποχής και του θέματος. Αν έχεις δει το «Django, Ο Τιμωρός», έχεις δει την προσωπική ματιά και την ανατροπή των στερεοτύπων. Αυτό που κάνει ο ΜακΚουίν επί δύο ώρες και κάτι, είναι να παρακολουθεί μονότονα την ιστορία του κεντρικού του ήρωα και να μεγεθύνει το κλισέ «μαύροι – θύματα» «λευκοί – θύτες», χωρίς διακυμάνσεις και σχεδόν χωρίς καμία εξαίρεση στο πολυπληθές σύνολο χαρακτήρων.

Η πραγματική ιστορία τού Σόλομον Νόρθαπ (που γυρίστηκε προηγουμένως για την τηλεόραση το 1984, με το «Solomon Northup’s Odyssey»), είναι πραγματικά συγκλονιστική. Ένας ελεύθερος και αξιοσέβαστος καλλιεργημένος άνθρωπος, ένας οικογενειάρχης, βρέθηκε από τη μια στιγμή στην άλλη αλυσοδεμένος και στη θέση τού εμπορεύματος. Θύμα περιπλανώμενων ταχυδακτυλουργών που τον πούλησαν για να βγάλουν εύκολα χρήματα, ο Νόρθαπ αναγκάστηκε να κρύψει τη μόρφωσή του προκειμένου να επιβιώσει. Ο τρόπος με τον οποίο ο ΜακΚουίν καταγράφει τη διαφορά στις συμπεριφορές ανάμεσα στη Βόρεια και τη Νότια Αμερική, είναι ίσως το μοναδικό σημείο που μπορεί να διαβαστεί και ως σχόλιο για την αντίθεση μεταξύ της προοδευτικής και συντηρητικής Αμερικής, που ακόμη και σήμερα εξακολουθεί να είναι έντονη. Ο ίδιος ο Σόλομον, όμως, σε όλη τη διάρκεια της ταινίας, παραμένει παθητικός, υπομένοντας όλα όσα του συμβαίνουν. Αν και βρίσκεται σχεδόν σε κάθε πλάνο, στο τέλος δε μας είναι ιδιαίτερα ή περισσότερο γνωστός ως χαρακτήρας. Η σχέση του με τη μουσική και το βιολί, είναι δευτερεύουσα. Η αγάπη του και ο πόνος για την οικογένεια που έχασε, περνούν επιφανειακά σε flashback. Το ίδιο συμβαίνει και με όλους τους υπόλοιπους ήρωες, που έρχονται, παίζουν το ρόλο τους στο μαρτύριο του Σόλομον και αποχωρούν, χωρίς να μάθουμε κάτι παραπάνω για το από πού προκύπτει η συμπεριφορά τους ή τι κρύβουν μέσα τους.

Μια-δυο σκηνές έχουν μεγαλύτερη δύναμη: Ο ομαδικός θρήνος των σκλάβων για ένα σύντροφό τους που έπεσε νεκρός από την εξάντληση στα χωράφια και η απελπισμένη έκκληση μιας σκλάβας στο Σόλομον, να την απαλλάξει από τα μαρτύριά της και να δώσει τέλος στη ζωή της. Είναι δύο καλές, γερά στημένες σκηνές, που δίνουν ένα μέτρο σύγκρισης για το πώς θα μπορούσε να είναι ολόκληρη η ταινία και όχι μόνο δυο αποσπάσματά της. Στον βασικό ρόλο, ο Τσούετελ Ετζίοφορ είναι καλός, στο σημείο που το σενάριο και η σκηνοθεσία τού επιτρέπουν να εκφράσει συναίσθημα και βάθος. Ιδιαίτερα αξιοσημείωτη είναι η δουλειά τού Χανς Τσίμερ στη μουσική.

ΕΙΝΑΙ ΓΙΑ ΜΕΝΑ;

Συγκινείσαι με τις αληθινές μαρτυρικές ιστορίες ή είσαι ένα από τα μέλη της Ακαδημίας; Το πιθανότερο είναι ότι θα ενθουσιαστείς. Αν πάντως θέλεις να δεις μια διαφορετική ματιά επάνω στην ήδη γνωστή Ιστορία της δουλείας, το πιθανότερο είναι ότι θα απογοητευτείς.


MORE REVIEWS

ΝΥΧΤΕΡΙΝΟΣ ΕΚΦΩΝΗΤΗΣ

«Εδώ και αρκετό καιρό, ξέρω ποιο είναι το πρώτο πράγμα που θα ήθελα να κάνω όταν γίνω πενήντα χρονών. Θα ήθελα να κλείσω έναν ξεχασμένο λογαριασμό ερωτικού ενδιαφέροντος με τη νεότητά μου.»

ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΡΙΑ ΒΡΙΚΟΛΑΚΑΣ ΑΝΑΖΗΤΑ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΚΟ ΑΤΟΜΟ

Η Σάσα, θυγατέρα οικογένειας βρικολάκων, από μικρή είχε ψυχολογικά προβλήματα σε σχέση με τον τρόπο με τον οποίο επρόκειτο ν’ αναζητά την τροφή της (σκοτώνοντας ανθρώπους) στο μέλλον. Μεγαλώνοντας, εξακολουθεί να βρίσκεται σε εμπόλεμη κόντρα με τους δικούς της γι’ αυτό, όμως, η γνωριμία της μ’ ένα αυτοκτονικό νεαρό αγόρι εμφανίζει ξαφνικά θετικές προοπτικές.

ΜΝΗΜΗ

Κοινωνική λειτουργός που κουβαλά σοβαρά τραύματα από το παρελθόν συνδέεται με ανοϊκό συνομήλικό της άνδρα, τον οποίο ενδεχομένως να γνώριζε από παλιά. Η μνήμη, όμως, παίζει παράξενα παιχνίδια.

ΑΔΑΜ

Ανύπαντρη έγκυος γυναίκα βρίσκει καταφύγιο στο σπίτι χήρας μάνας με μικρή κόρη. Στο Μαρόκο, όμως, αμφότερες οι συνθήκες είτε είναι διόλου αποδεκτές, είτε δέχονται ισχυρές πιέσεις ώστε να διαφοροποιηθούν.

Η ΚΥΡΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ

Παρίσι, 7 Μαΐου 1995. Ο Ζακ Σιράκ εκλέγεται Πρόεδρος της Γαλλίας. Η σύζυγος του, Μπερναντέτ, ονειρεύεται σπουδαία καριέρα πλάι του ως η Πρώτη Κυρία της χώρας, πλην όμως, τόσο ο άντρας της όσο και οι συμβουλάτορες του δεν έχουν καθόλου σε εκτίμηση το πολιτικό της ένστικτο.