του Ηλία Φραγκούλη

Κάθε χρόνο, μετά το μαραθώνιο ξενύχτι της απονομής των βραβείων Όσκαρ, σκεφτόμαστε εκείνους που έχασαν και κάνουμε τις μικρές μας «κόντρες» μεταξύ φίλων για τις αδικίες που στιγμάτισαν διάφορες κατηγορίες. Αυτό που δεν θυμόμαστε πια, όμως, είναι… εκείνοι που δεν προτάθηκαν καν!

Μήπως θα έπρεπε να τους μνημονεύουμε με ένα εναλλακτικό βραβείο; Με αυτή τη σκέψη, το 2015, γεννήθηκε το… Φραγκουλόσκαρ! Χωρίς υποψηφιότητες, με μια διάθεση σαφούς αναγνώρισης της δουλειάς συντελεστών διαφόρων ειδικοτήτων, μπροστά ή πίσω από τις κινηματογραφικές κάμερες, τα Φραγκουλόσκαρ τιμούν τους «ριγμένους» των βασικών κατηγοριών που δεν θα περάσουν στην Ιστορία (και σε καμία επίσημη λίστα) ως διεκδικητές ενός κανονικού βραβείου Όσκαρ.

Χωρίς πολλές επισημότητες και red carpets, πάντοτε με τη συνοδευτική εικονογράφηση του γνωστού δημιουργού comics και γελοιογράφου Σπύρο Δερβενιώτη, τα Φραγκουλόσκαρ 2026 απονέμονται στους…

ΚΑΛΥΤΕΡΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ

«As Alive as You Need Me To Be», σύνθεση των Τρεντ Ρέζνορ & Άτικους Ρος, η οποία ερμηνεύεται από τη δική τους μπάντα, τους Nine Inch Nails. Από την ταινία «Tron: Ares» του Γιόαχιμ Ρόνινγκ. Είναι ένα από τα δεκαπέντε τραγούδια της επίσημης οσκαρικής shortlist που δεν κατάφερε να μπει και στην τελική πεντάδα. Γνωστοί στα Φραγκουλόσκαρ αυτοί οι δύο, είχαν φάει φτύσιμο και πέρσι από τα μέλη της Ακαδημίας (και) στις δύο μουσικές κατηγορίες. Βασικά, δεν τους αρέσουν τα τραγούδια τους (κι ας τους έχουν βραβεύσει δυο φορές με το Όσκαρ καλύτερης μουσικής, το 2011 και το 2021!)…

ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΜΟΥΣΙΚΗ

Ντάνιελ Λόπατιν για το «Marty Supreme». Άντεξε μονάχα μέχρι την αντίστοιχη shortlist της κατηγορίας (είκοσι τίτλοι συνολικά φέτος). Η μουσική του Αμερικανού συνθέτη που αγαπά τόσο τα synthesizer έδενε αρμονικά με τα τραγούδια της δεκαετίας του ’80 που έκαναν «κόντρα» στο ‘50s look της ταινίας του Τζος Σάφντι. Πατούσαν γκάζι στον ρυθμό του φιλμ και όριζαν τον τόνο στο μοντάζ, δίνοντας την ψευδαίσθηση πως έρχονταν από τα ‘80s, σαν ένα «ξεχασμένο» score των Tangerine Dream (για παράδειγμα).

ΚΑΛΥΤΕΡΑ ΚΟΣΤΟΥΜΙΑ

Πολ Τάζγουελ για το «Wicked: Μέρος Δεύτερο». Είχε κερδίσει το Όσκαρ καλύτερων κοστουμιών πέρσι για την πρώτη ταινία, φέτος δεν προτάθηκε καν! Τύπου… φέτος φορούσαν τα ίδια ρούχα; (Γέλια στο βάθος.). Το Σωματείο των συναδέλφων του, πάντως, όχι απλά τον είχε υποψήφιο στην κατηγορία ταινιών sci-fi / φαντασίας, αλλά του το έδωσε κιόλας!

ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΣΚΗΝΟΓΡΑΦΙΑ

Άνταμ Στόκχαουζεν για το «Φοινικικό Σχέδιο». Το αντίστοιχο Σωματείο επαγγελματιών τον είχε προτείνει στην κατηγορία του έργου περιόδου (αλλά και οι set decorators στην κατηγορία κωμωδίας / μιούζικαλ, εκεί με συνυποψήφια την Άννα Πίνοκ). Μιλάμε για ταινία του Γουές Άντερσον, όπου τα σκηνικά είναι για να σου πέφτει το σαγόνι στο πάτωμα από την πρωτοτυπία και τη λεπτομέρεια δουλειάς. Τουλάχιστον, εκτός από τρεις παρελθούσες υποψηφιότητες (το 2014, το 2016 και το 2022), έχει ένα Όσκαρ στην κατοχή του (από το «Ξενοδοχείο Grand Budapest»).

ΚΑΛΥΤΕΡΟ ΜΟΝΤΑΖ

Τζο Μέρφι για το «Weapons». Το όνομά του υπήρχε στη λίστα του Σωματείου των συναδέλφων του (στην κατηγορία των δραματικών φιλμ). Το μοντάζ της ταινίας του Ζακ Κρέγκερ εξυπηρετούσε ιδανικά τα κομμάτια ενός τεράστιου αφηγηματικού puzzle, πέραν από τις αρετές που την έκαναν να ξεχωρίσει πέρσι στο είδος της.

ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ

Φάμπιαν Γκάμπερ για το «Ο Ήχος της Πτώσης». Το όνομά του εμφανίστηκε μονάχα στη shortlist των δεκαέξι τίτλων που ξεχώρισε η Ακαδημία για τούτη την κατηγορία, αλλά δεν πέρασε στην τελική πεντάδα. Η ταινία μπορεί να μην μου άρεσε καθόλου, όμως, δεν θα μπορούσα να αδικήσω τον μοναδικό και βασικότερο «πρωταγωνιστή» της. Χωρίς αυτή την αδιανόητη δουλειά διαφορετικότητας ύφους και φωτός, δεν θα υπήρχε το φιλμ της Μάσα Σιλίνσκι (η οποία τυγχάνει να είναι και η σύζυγός του!).

ΚΑΛΥΤΕΡΟ ΝΤΟΚΙΜΑΝΤΕΡ

«Cover–Up» των Λόρα Πόιτρας & Μαρκ Όμπενχαους. Ένα σπουδαίο ντοκιμαντέρ του Netflix για τον Σίμουρ Χερς, βετεράνο reporter της πολιτικής δημοσιογραφίας στις ΗΠΑ, βραβευμένο με Pulitzer το 1970. Είχε φιγουράρει στις υποψηφιότητες των Σωματείων Παραγωγών και Σκηνοθετών, έως και στα BAFTA. Πέρασε στη shortlist δεκαπέντε τίτλων από την Ακαδημία, όμως, όχι και στην τελική πεντάδα.

ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΤΑΙΝΙΑ ΚΙΝΟΥΜΕΝΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ

«Dog Man» του Πίτερ Χέιστινγκς. Με σχέδιο που παραπέμπει σε ταινία η οποία απευθύνεται σε… παιδάκια προσχολικής ηλικίας, αλλά με χιούμορ που ταιριάζει περισσότερο στο ενήλικο κοινό, τούτο το animation που προβλήθηκε στα τέλη του περσινού Γενάρη στις ΗΠΑ ήταν σαν να… ξεχάστηκε ολοκληρωτικά από τους πάντες! Στα φετινά βραβεία Annie ήταν υποψήφια μονάχα σε μια κατηγορία φωνητικής ερμηνείας!

ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΞΕΝΟΓΛΩΣΣΗ ΤΑΙΝΙΑ

«Καμία Άλλη Επιλογή» του Τσαν-Γουκ Παρκ, από τη Νότια Κορέα. Δεκαπέντε τίτλοι πέρασαν στη shortlist της καλύτερης «διεθνούς ταινίας» κι εφέτος, μέσα από (συνολικά) ογδόντα έξι φιλμ που εστάλησαν στην Ακαδημία, διεκδικώντας μια θέση στην τελική πεντάδα των Όσκαρ (εμείς είχαμε στείλει το «Αρκάντια» – γέλια στο βάθος). Ο αγαπημένος μας Κορεάτης έμεινε εκτός, αν και το έργο είχε τρεις υποψηφιότητες στις Χρυσές Σφαίρες, αφήνοντας προσδοκίες και για οσκαρική παρουσία. Δεν ήταν και η καλύτερη ταινία του, όμως, η Ακαδημία πέρασε στη συγκεκριμένη κατηγορία κάμποσα… χειρότερα φιλμ!

ΔΙΑΣΚΕΥΑΣΜΕΝΟ ΣΕΝΑΡΙΟ

Γουίνι Χόλζμαν & Ντέινα Φοξ για το «Wicked: Μέρος Δεύτερο». Ούτε το Σωματείο των Σεναριογράφων το πρότεινε και γενικά έφαγε τεράστιο φτύσιμο από την Ακαδημία φέτος, λες και όλα είχαν «τελειώσει» με την πρώτη ταινία! Κι όμως, εδώ υπήρχε μία καλύτερη ανάπτυξη της ιστορίας, πολιτικό υπόβαθρο (!) και η θαυμαστή σύνδεση με το σύμπαν του original «Μάγου του Οζ» (1939) και την παρουσία της Ντόροθι.

ΠΡΩΤΟΤΥΠΟ ΣΕΝΑΡΙΟ

Ζακ Κρέγκερ για το «Weapons». Προτάθηκε (δικαίως) στα WGA. Αναζητώντας τρόπους σύνδεσης των clues που μου έδωσε το φιλμ, όπως μπορεί να διαβάσει κανείς και στην κριτική που έγραψα όταν διανεμήθηκε στη χώρα μας πέρσι το καλοκαίρι, έμεινα εμβρόντητος από τα layers του σεναρίου και τις αμέτρητες «κρυφές» αναφορές του. Απλά, στην Ακαδημία δεν έχουν ιδέα από το είδος του σινεμά τρόμου, πόσω μάλλον κι από τα… ύπουλα «μυστικά» του!

CASTING

Είναι η πρώτη χρονιά που συναντάμε τούτη την κατηγορία στα Όσκαρ και το ποδαρικό θα γίνει με… το «Frankenstein» του Γκιγέρμο ντελ Τόρο, που είχε επιζήσει της shortlist δέκα ταινιών και είχε και την έγκριση του Σωματείου των Ηθοποιών, που το είχαν υποψήφιο στην κατηγορία του καλύτερου ensemble (το πήραν οι «Αμαρτωλοί», τελικά).

ΔΕΥΤΕΡΟΣ ΓΥΝΑΙΚΕΙΟΣ ΡΟΛΟΣ

Έμιλι Γουότσον για το «Άμνετ». Η παραγνωρισμένη… «πεθερά» αυτής που θα πάρει το βραβείο πρώτου γυναικείου ρόλου! Δεν ήταν υποψήφια ούτε και στα SAG. Η Τζέσι Μπάκλεϊ στην απονομή των βραβείων των Ηθοποιών την ανέβασε στα ύψη, εξαιτίας της ερμηνείας της στο «Δαμάζοντας τα Κύματα» (1996).

ΔΕΥΤΕΡΟΣ ΑΝΔΡΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ

Τζάκομπι Τζουπ για το «Άμνετ». Πουθενά υποψήφιος! Είναι ο μικρός γιος του Γουίλιαμ Σαίξπηρ. Είναι δώδεκα ετών και παίζει τέτοιο ρόλο λες και βιώνει πραγματικά το καταστασιακό (δράμα) της οικογένειάς του. Η παρουσία και το βλέμμα του στοιχειώνουν το έργο. Δεν ξέρω πως ένας σκηνοθέτης μπορεί να μεταδίδει τέτοια συναισθήματα και ψυχισμό σ’ ένα παιδί, κι εκείνο με τη σειρά του να εκτελεί το καθήκον του με τέτοιο βάθος.

ΠΡΩΤΟΣ ΓΥΝΑΙΚΕΙΟΣ ΡΟΛΟΣ

Τζούλια Ρόμπερτς για το «Μετά το Κυνήγι». Μία εξαιρετική επιστροφή της superstar ηθοποιού, που σε βραβεία… δεν ακούστηκε παρά μονάχα στις Χρυσές Σφαίρες. Συνολικά, «εξαφανισμένο» το φιλμ του Λούκα Γκουαντανίνο, που μάλλον δεν κατάλαβαν καθόλου οι της Ακαδημίας. Ή δεν ήθελαν να καταλάβουν…

ΠΡΩΤΟΣ ΑΝΔΡΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ

Τζέσι Πλέμονς για το «Βουγονία». Τον είχαν προτείνει οι συνάδελφοί του στα δικά τους βραβεία, ήταν υποψήφιος και στις Χρυσές Σφαίρες, αλλά για την Ακαδημία… δεν «ράφτηκε». Στα χέρια του Γιώργου Λάνθιμου εξελίχθηκε πολύ.

ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ

Κλιντ Μπέντλεϊ για το «Train Dreams». Δεν έπαιξε πουθενά σε μεγάλα βραβεία, αλλά βρέθηκε με τέσσερις οσκαρικές υποψηφιότητες, μεταξύ των οποίων για καλύτερη ταινία και διασκευασμένο σενάριο (όπου είναι υποψήφιος)! Έργο «αύρας» και εικόνων, μόλις δεύτερη σκηνοθετική απόπειρα, με σοβαρό μέλλον (αν δεν πάθει κάτι σαν… Τέρενς Μάλικ!).

ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΤΑΙΝΙΑ

«Wicked: Μέρος Δεύτερο» του Τζον Μ. Τσου. Το πρώτο μέρος είχε προταθεί για δέκα Όσκαρ, το δεύτερο μέρος… για κανένα! Ο απόλυτος σουρεαλισμός! Λες και δεν υπήρξε η ταινία. Ή φαντάστηκαν πως ήταν «μία από τα ίδια» και… είχαν βγάλει την «υποχρέωση» πέρσι. Παραδόξως, ούτε καν από το Σωματείο των Παραγωγών δεν είδε υποψηφιότητα, με πάνω από 530.000.000 δολάρια εισπράξεις σε ολόκληρο τον κόσμο. Δεν βγάζεις άκρη…

Και αυτά ήταν τα Φραγκουλόσκαρ 2026! Σχολιάστε ελεύθερα παρακάτω ή προσθέστε κι άλλους απόντες από τις φετινές υποψηφιότητες. Ανανεώνουμε το ραντεβού μας για του χρόνου, για να εντοπίσουμε τις όσο το δυνατόν καλύτερες… αστοχίες της Αμερικανικής Ακαδημίας Κινηματογράφου. Τον αξίζουν τον… αντι-θεσμό τους τα Όσκαρ!